برای یک لحظه تصور کنید که چه اتفاقی می افتاد اگر چیزی به نام موتور های جستجو (یا همان Search Engine) وجود نداشت. مطمئنا دنیایبزرگی همچون اینترنت به یک غار بی ابتدا و انتها بدل می شد. خب حالا که خوشبختانه این ایده رشد یافته و بزرگ شده است دانستن روشهای استفاده از این ابزارهای مفید و بطور مشخص مفید ترین و معروفترین آنها یعنی Google می تواند بسیار موثر باشد. در این مقاله کلیه راههای مفید و ترفند های جستجو در گوگل آمده است که دانستن آنها در مواقع ضروری بسیار مفید می باشد.
همانطور که میدانید فرهنگ های لغت فرنگی (و یا همان Dictionary ها) هر ساله و شاید هم هر شش ماه یک بار تجدید چاپ می شوند که علت اینکار افزودن کلمات جدید است (زیاد به خودتان فشار نیاورید این کار در ایران هنوز بعد از گذشت چندین ده سال از مرحوم شدن خدا بیامرز دهخدا انجام نشده است!). سال پیش یکی از این کلمات افزوده شده کلمه Google بود معنی آن را هم که می توانید حدس بزنید: جستجو کردن. که این خود به اهمیت این غول بزرگ دنیای سایبر اشاره دارد. قواعد جستجو در این سایت نیز روش های مخصوص به خود دارد که آنها را در دو قسمت بررسی می کنیم :
1- قانون های پایه ای یا Basic :
الف: نخستین کاری که هر شخص معمولی در یافتن مطلب مورد نظر خود در گوگل انجام میدهد این است که بطور ساده کلید واژه مورد نظر خود را تایپ کند که این کار اطلاعات عمومی مربوط به آن واژه را ارائه میدهد مثلا اگر تایپ کنیم POP صرفنظر از اینکه منظور ما پاپ ژان پل دوم بوده و یا موسیقی پاپ ، اطلاعات کلی از این دو موضوع و شاید موضوع های متفاوت دیگر نمایش داده شود. و تازه این در مورد جستجو درباره یک کلمه است و اگر بجای یک کلمه یک جمله را بطور معمولی جستجو کنیم گوناگونی جواب ها بدتر هم میشود چون هنگامی که گوگل با یک جمله روبرو میشود کلیه کلمات آن جمله را تک تک جستجو می کند . راه حل این موضوع در استفاده از Double Quotation و یا همان " است بدین ترتیب با قرار دادن آن در دو طرف جمله مورد نظر متن را به عنوان یک جمله به گوگل می فهمانیم مثلا جستجوی "All About Iranian Culture " نسبت به جستجوی آن بدون Quotation بسیار دقیق تر است.
ب: نکته دیگر در رابطه با روش جستجو اینکه گوگل کلمات متداول نظیر a ،One ، Where ،How و... را نادیده میگیرد چوت این کلمات به علت تکرار زیاد در صفحات مورد جستجو، باعث پائین آمدن سرعت جستجو میگردد که البته میتوان گوگل را به یافتن این نوع کلمات در جاهائی که نبود آنها در نتایج موثر است ، وادار نمود بدین صورت که قبل از حرفی که قرار است گوگل را به یافتن آن وادار کنیم یک علامت + میگذاریم البته باید توجه داشت که حتما قبل از این علامت مثبت ، یک فاصله یا Space باید قرار دهیم مثلا Star Wars Episode +2 . راه دیگر استفاده از تکنیک قبلی و همان Double Quotation (" ") در دوطرف جمله میباشد.
پ : گاهی اوقات اتفاق میافتد که در یافتن یک کلمه به علت تشابه معنی آن با یک کلمه دیگر به نتایج غیر مربوط زیادی میرسیم (همانند آنکه در بالا گفته شد) که این مطمئنا مطلوب نیست و یافتن راه حلی برای جدا ساختن ایندو از یکدیگر بسیار حیاتی می نماید . برای این کار نیز روشی مشابه روش قبلی منتهی از راه معکوس وجود دارد بدین صورت که ابتدا کلمه مورد نظر، سپس یک فاصله یا Space و سپس یک علامت منفی (-) و در ادامه معنی که میخواهیم از نتایج جستجو حذف شود، مثلا : POP-Music جستجو را به منابع مذهبی پیرامون رهبر کاتولیک ها محدود میکند.
در این میان دانستن چند مورد دیگر نیز می تواند مفید باشد از جمله اینکه گوگل به بزرگ و کوچک بودن کلمات حساس نیست و برای آن کلمات IRAN ، Iran و یا irAN همگی مشابه هستند.
دومین نکته اینکه وقتی بدنبال کلمه ای در گوگل جستجو میکنید کلیه مشتقات آن کلمه از نظر معنائی نیز جستجو میگردند که این امکانی بسیار مفید برای یافتن مطالبی است که انتظار آنها را ندارید (به این خصوصیت Stemming میگویند) یکی از کاربردهای جالب این ویژگی گوگل در یافتن جملاتی است که آنها را بطور کامل بیاد نمی آوریم که در اینجا بجای هر کلمه ای که فراموش کرده ایم میتوانیم یک * بگذاریم یعنی در حقیقت هر ستاره بجای یک کلمه است و مثلا سه ستاره برای سه کلمه می باشد . خصوصیت بعدی که شاید تابحال از آن استفاده نکرده اید ولی بیش از همه آن را دیده اید دکمه ای است که در صفحه اصلی در کنار دکمه جستجو قرار دارد با نام : I'm Feeling Lucky (من خوش شانسم!) . با استفاده از این کلمه به نتایجی می رسید که باز هم انتظارش را ندارید مثلا اگر تایپ کنید تهران ممکن است در این قسمت یک لینک مستقیم به دانشگاه تهران و یا یک لینک به سایت متروی تهران بیابید.
2- قانون های پیشرفته یا Advanced :
لینک دسترسی به این قسمت درست در مقابل کادری که کلمات خود را در آن مینویسیم قرار دارد ، که در آن میتوان جستجوی خود را بسیار محدود تر و در نتیجه بسیار دقیق تر نمود از جمله امکانات این قسمت میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- محدود کردن جستجو به سایتهائی که تمامی جمله ای که شما نوشته اید را در خود دارند.
- محدود کردن جستجو به مواردی که حداقل یکی از کلمات شما را در بر دارند.
- محدود کردن جستجو به مواردی که کلمات جستجوئی شما را اصلا ندارند!
- محدود نمودن جستجو به سایتهایی که با فرمت خاصی نوشته شده اند.
- سایتهایی که در یک محدوده زمانی مشخص بروز (Update) شده اند.
- مواردی که شامل اعدادی در یک محدوده معین هستند.
- سایتهائی که دارای یک Domain (نام سایت) مشخص هستند.
- مواردی که شامل مطالب غیر اخلاقی نیستند.
- و...
البته لیست بالا گوشه ای از امکانات این قسمت است که بسیار در یافتن نتیجه دلخواه موثرند. یکی از این قابلیتها که برای خود من بسیار کاربردی و جالب است امکان استفاده از جستجو با محدود کردن زبان است. حتما تا بحال برایتان اتفاق افتاده است که بخواهید مطلبی را در سایتهای فارسی جستجو کنید خب در این لحظه چه میکنید راه حل اولی که تقریبا همه به آن اشاره خواهید کرد این است که کلمه مورد نظر را به فارسی تایپ کنید که راه بدی هم نیست . ولی اگر کلمه مورد نظر شما خود فارسی نباشد و منظور شما هم یافتن آن کلمه در سایتهای فارسی زبان باشد چه ؟ مثلا بدنبال یافتن مقاله ای فارسی در رابطه با اثرات اجتماعی پدیده ای بنام Wikipedia میباشید. راه حل در جستجوی پیشرفته گوگل نهفته است جائیکه میتوان جستجو را از میان بیشتر از یکصد زبان مختلف (از جمله پارسی) انجام داد که با اینکار کلمه مورد نظر فقط و فقط در میان سایتهائی که زبان اصلی شان مثلا فارسی است، جستجو میشود.
همانطور که گفته شد جستجوی پیشرفته به موارد فوق محدود نمیشود و برای استفاده های مختلف هنوز هم چیزهای دیگری وجود دارد. از این میان علائمی وجود دارد که گوگل در اصطلاح به آنها Operator میگوید که به آنها میپردازیم :
- اپراتور + یا مثبت که در بخش قبلی در مورد آن صحبت کردیم.
- اپراتور مترادف : که با علامت ~ نشان داده میشود بدین صورت که با اضافه کردن این علامت در پشت کلمه مورد نظر علاوه بر جستجوی آن مترادف های آن کلمه نیز جستجو میگردند مثلا~Food به کلیه معانی مشابه با تغذیه نیز میپردازد.
- اپراتور OR : با قرار دادن این عملگردر میان دو کلمه میتوان نتایج جستجو را به سایتهائی که این یا آن و یا هردوی این دوکلمات را در بر دارند محدود کرد (توجه داشته باشیدکه در این یک مورد حتما باید OR را با حروف درشت بنویسید)
- اپراتور جستجو در یک سایت معین : توسط این عملگر میتوان یک سایت دلخواه را بدنبال یک مطلب معین جستجو کرد بدین صورت که اول کلمه مورد نظر سپس یک فاصله سپس تایپ کلمه Site: و در ادامه نیز بدون فاصله نام کامل سایت را بنویسید مثلا Iran site:www.youtube.com سایت یوتیوب را به دنبال کلمه ایران میگردد.
- اپراتور محدوده عددی : چون همانطور که گفته شد گوگل کلمات متداول نظیر کلیه اعداد را در جستجو نادیده میگیرد بنابراین استفاده از یک اپراتور جهت جستجوی اعداد ضروری است . این عملگر برای نشان دادن محدوده میان دو عدد است مثلا فرض کنید که قصد خرید یک دوربین با قیمت متوسط در محدوده 5 تا 7 مگاپیکسل را دارید . این عملگر از دو عدد نقطه ( .. ) تشکیل شده است مثلا با استفاده از آن مثال بالا میشود : Mid Price Digital Camera 5..7 Megapixels. نکته مهم: در استفاده از این عملگر استفاده از یک راهنما برای گوگل برای اینکه بفهمد این عدد مربوط به چه چیزی است ضرورت دارد. مثلا در مثال بالا از مگاپیکسل استفاده شد.
نکات جالب در رابطه با این موتور جستجو بسیار فراوان است و هر روزه نیز بر امکانات آن افزوده میشود ولی آنچه اهمیت دارد استفاده از این امکانات فراوان است. امیدوارم از این پس جستجوی بهتری با گوگل داشته باشیم.
